Η Κλήση για Οδηγίες υπό τη νέα Δ.30, και οι συνέπειες μη έκδοσης της

Η νέα Δ.30, η οποία θα ισχύει για τις αγωγές που θα καταχωρούνται από την 01/01/2015, δημιουργεί ένα σύνθετο, αυστηρά προθεσμιακό, και ως ένα βαθμό συγκεχυμένο σύστημα χειρισμού των υποθέσεων, μετά τη συμπλήρωση των δικογράφων. Έκανα τις πιο κάτω σκέψεις και προβληματισμούς, αναμένοντας ότι, θα υπάρξουν τυχόν διαφορετικές θεωρήσεις, και με την ανταλλαγή τους, και τη συζήτηση, θα υπάρξει εμβάθυνση, πρακτική κατανόηση ή, εν γένει, καλύτερη αντιμετώπιση της Δ.30. Θα περιοριστώ, προς το παρόν, στο πρώτο μέρος της Δ.30, στην Κλήση για Οδηγίες, και στις συνέπειες μη συμμόρφωσης με την έκδοσή της, σε συνάρτηση με το δικαίωμα πρόσβασης στη δικαιοσύνη.

Σύμφωνα με την Δ.30,Θ.1(α), μόλις συμπληρωθούν τα δικόγραφα, ο Ενάγων, υποχρεούται, πριν λάβει οποιοδήποτε «νέο μέτρο» στην αγωγή (εκτός από αίτηση για παρεμπίπτον διάταγμα), μέσα σε 30 ημέρες από την ημερομηνία που τα δικόγραφα θεωρούνται συμπληρωμένα (οπότε θα πρέπει πλέον να δίνεται η ανάλογη σημασία στο πότε τα δικόγραφα θεωρούνται συμπληρωμένα), να εκδώσει Κλήση για Οδηγίες, σύμφωνα με τον Τύπο 25, που περιέχεται στο νέο διαδικαστικό κανονισμό, επισυνάπτοντας σε αυτόν, τον Τύπο 25 (παράρτημα), που περιέχεται στο νέο διαδικαστικό κανονισμό. Παρόλο που δεν διευκρινίζεται, στη θεσμική πρόνοια, εάν στον Τύπο 25 θα πρέπει να επισυνάπτεται και ο Τύπος 25 (παράρτημα), αυτό προκύπτει, εάν θεωρήσει κανείς την «Κλήση για Οδηγίες (Δ.30,Θ.1β)», που περιέχεται στο νέο διαδικαστικό Κανονισμό, η οποία αναφέρεται και στο Παράρτημα. Περαιτέρω, θεωρώ αυτονόητο, το Παράρτημα αυτό να επισυνάπτεται από τον Ενάγοντα συμπληρωμένο, ως προς τα αιτήματα του Ενάγοντος, και ότι η Δ.30,Θ.2(α), δεν εμπερικλείει, κατ’αρχήν, τον Ενάγοντα, αλλά μόνο τους διαδίκους στους οποίους επιδίδεται Κλήση για Οδηγίες.

Η Κλήση για Οδηγίες Δ.30,Θ.1β – Τύπος 25

Αυτός ο Τύπος περιέχει τον τίτλο της αγωγής, και το εξής λεκτικό:

«ΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΟΔΗΓΙΕΣ (Δ.30 Θ.1(β))

ΣΤΟ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ………..

Αρ.Αγωγής: ……../20..

Κλίμακα: ………………..

Μεταξύ:

ΑΒ

Ενάγοντος

-και-

ΓΔ

Εναγομένου

Ειδοποιούνται όλοι οι ενδιαφερόμενοι διάδικοι να παρουσιασθούν ενώπιον του Δικαστηρίου στην ………. την ………….. ημέρα του μηνός ……… 20.. και ώρα …….. το πρωΐ, κατά την ακρόαση αιτήσεως εκ μέρους του Ενάγοντος για έκδοση οδηγιών, σύμφωνα με το συνημμένο Παράρτημα.

(Υπογραφή)……………………………………………..

Δικηγόρος Ενάγοντος / Ενάγων

Εκδόθηκε την …… ημέρα του μηνός ………. 20.. από το δικηγόρο του Ενάγοντος ή τον ίδιο τον Ενάγοντα.

Πρωτοκολλητής».

Η Κλήση για Οδηγίες, που εκδίδει ο Ενάγων,  είναι κάπως αμφίβολο εάν αποτελεί αίτηση δια κλήσεως, που καταχωρεί ο Ενάγων, και με την οποία αιτείται την έκδοση οδηγιών, σύμφωνα με τον Τύπο 25(παράρτημα) ή εάν αποτελεί ειδοποίηση μεταξύ διαδίκων, ή απλά ένα είδος κλήσης. Η απόδοση του δικονομικού της χαρακτήρα έχει σημασία, στο βαθμό που αυτή καθορίζει διάφορες άλλες παράμετρους (π.χ. τρόπο επίδοσης, πληρωτέα τέλη, κλπ). Η Κλήση για Οδηγίες ορίζεται ενώπιον του Δικαστηρίου σε χρονικό διάστημα όχι μικρότερο των 60 ημερών. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να οριστεί σε μια ημερομηνία που να απέχει χρονικά 60 ή (οσεσδήποτε) περισσότερες ημέρες. Βέβαια, προκύπτει, από το περιεχόμενό του Τύπου, ότι το Πρωτοκολλητείο θα είναι σε θέση να δίνει ημερομηνία δικασίμου για Οδηγίες, την ίδια ημέρα κατά την οποία ο Ενάγων / δικηγόρος του Ενάγοντος θα καταθέτει, στο Πρωτοκολλητείο, τον Τύπο αυτό.

Το Παράρτημα της Κλήσης για Οδηγίες – Τύπος 25(παράρτημα)

Το Παράρτημα περιέχει ένα πίνακα με τέσσερις κάθετες στήλες. Στην πρώτη κάθετη στήλη, υπάρχουν κάποια αιτήματα, που περιλαμβάνουν τα εξής θέματα:

  • Λεπτομέρειες (που θα πρέπει να καθορίζονται οι παράγραφοι των δικογράφων επί των οποίων ζητούνται οι λεπτομέρειες, στα αντίστοιχα οριζόντια πεδία)
  • Αποκάλυψη και Επιθεώρηση εγγράφων
  • Παραδοχές γεγονότων
  • Επιθεώρηση περιουσίας
  • Συνένωση αγωγών
  • Ασφάλεια εξόδων
  • Ανταλλαγή εγγράφων επισήμων και μη προς κατάθεση στη δίκη χωρίς αμφισβήτηση
  • Διαιτησία / Διαμεσολάβηση
  • Έξοδα
  • Άλλο αίτημα που δεν καλύπτεται από τα ανωτέρω

Στη δεύτερη κάθετη στήλη θα πρέπει να τοποθετούνται οι  συμπληρώσεις των πεδίων από τον Ενάγοντα. Η υποχρεωτική έκδοση, από μέρους του Ενάγοντος, αυτής της Κλήσης για Οδηγίες ή της υποβολής αίτησης για έκδοση Οδηγιών, σύμφωνα με το συγκεκριμένο Παρτάρτημα, εξαναγκάζει τον Ενάγοντα, μέσα σε συγκεκριμένη προθεσμία, να έχει την υπόθεση του μελετημένη, να ξέρει τι θέλει, και, αναλόγως, να το αιτείται, χωρίς χρονοτριβή, οπότε, να γίνεται κάποια ουσιαστική χρήση του σταδίου των Οδηγιών. Στην τρίτη κάθετη στήλη και στην τέταρτη κάθετη στήλη υπάρχουν πεδία για να συμπληρωθούν, αντίστοιχα, από τον Εναγόμενο και τον Τριτοδιάδικο ή άλλο διάδικο, στον απαιτούμενο, από αυτούς, χρόνο.

Οπότε, σε αυτό το σχήμα, ο Ενάγων, εκδίδει την Κλήση για Οδηγίες του Τύπου 25, μαζί με τον Τύπο 25(παράρτημα), εντός των 30 ημερών από τη συμπλήρωση των δικογράφων, αυτή ορίζεται ενώπιον Δικαστηρίου σε χρονικό διάστημα Χ που απέχει χρονικά 60 ή περισσότερες ημέρες (από την ημερομηνία έκδοσης της Κλήσης για Οδηγίες). Μετά την έκδοση του Τύπου 25 και Τύπου 25(παράρτημα), νοείται ότι, θα πρέπει να διενεργηθεί επίδοση προς τους υπόλοιπους διαδίκους, όπως εξάλλου προκύπτει και από το λεκτικό της Δ.30,Θ.2(α). Δεν προνοείται ρητά, εάν η επίδοση θα πρέπει να διενεργηθεί από τον Ενάγοντα ή από το Πρωτοκολλητείο (οπότε προκύπτει και ο τρόπος επίδοσης), όπως συμβαίνει στην περίπτωση της Δ.30,Θ.1(γ), αλλά αυτό έχει να κάνει με την ορθή απόδοση του χαρακτήρα της Κλήσης για Οδηγίες, ως ειδοποίησης μεταξύ διαδίκων ή αίτησης δια κλήσεως για έκδοση Οδηγιών ως το Παράρτημα ή κλήσης ή άλλως πώς. Ως προς αυτό, θα πρέπει να υπάρξουν, ίσως, κάποιες περαιτέρω διευκρινίσεις. Στον Τύπο 25 δεν αναγράφεται φράση σχετική με την επίδοση, ενώ η προθεσμία της Δ.30,Θ.2(α) μετρά από την «έκδοση και επίδοση». Από την άλλη, υπάρχει ημερομηνία κατά την οποία ορίζεται η υπόθεση, και αναφορικά με την οποία θα πρέπει να ληφθεί γνώση, αλλά και αιτημάτων που υποβάλλονται δια του Τύπου 25 (παράρτημα).

Μέχρι στιγμής, ο Ενάγων, εκδίδει την Κλήση για Οδηγίες (Τύπος 25 και Τύπος 25 παράρτημα), αυτή ορίζεται ενώπιον δικαστηρίου σε διάστημα Χ ημέρες, όχι μικρότερο των 60 ημερών, και επιδίδεται. Στη συνέχεια υπάρχει η πρόνοια της Δ.30,Θ.2(α), που ορίζει ότι, «διάδικος στην αγωγή», υποχρεούται να καταθέσει στο Πρωτοκολλητείο, μέσα σε 30 ημέρες από την έκδοση και επίδοση της Κλήσης για Οδηγίες, τον Τύπο 25(παράρτημα), που περιέχεται στο νέο διαδικαστικό κανονισμό, με συμπληρωμένα τα πεδία του, ανάλογα.  Παρόλο που η Δ.30,Θ.2(α) αναφέρεται γενικά σε «διάδικο στην αγωγή», η αναφορά θεωρώ ότι δεν περιλαμβάνει τον Ενάγοντα, ο οποίος επισύναψε τον Τύπο 25(παράρτημα) στην εκδοθείσα Κλήση για Οδηγίες, αλλά μόνο κάθε διάδικο στον οποίο επιδίδεται η Κλήση για Οδηγίες. Επομένως, ο διάδικος στον οποίο επιδίδεται Κλήση για Οδηγίες, ενώ είναι ήδη ορισμένη η υπόθεση ενώπιον του Δικαστηρίου, έχει στη διάθεση του 30 ημέρες από την ημερομηνία έκδοσης και επίδοσης της Κλήσης για Οδηγίες, να καταθέσει στο Πρωτοκολλητείο τον Τύπο 25 (παράρτημα) με τα δικά του σημειωμένα αιτήματα. Βέβαια, δεν είναι σαφές, πρακτικά, με ποιο τρόπο θα το πράξει, λαμβανομένου υπόψη ότι, ο Τύπος 25 (παράρτημα) δεν περιέχει τίτλο αγωγής ή υπογραφή του διάδικου μέρους που το καταθέτει, αφού δεν είναι χρησιμοποιήσιμος, ως αυτοτελής Τύπος, παρά ως Παράρτημα, ενδεχομένως, με κάποια συνοδευτική επιστολή ή με ανάλογη διαμόρφωση του.

Έπειτα, δεν προνοείται ότι ο Τύπος 25 (παράρτημα), που κατατίθεται σύμφωνα με την Δ.30,Θ.2(α), θα πρέπει να επιδοθεί στους άλλους διαδίκους, εκτός από το να κατατεθεί στο Πρωτοκολλητείο, η επίδοση όμως είναι εύλογο να γίνεται, εφόσον δια της συμπλήρωσης του εν λόγω Παραρτήματος υποβάλλονται αιτήματα προς το Δικαστήριο, για τα οποία θα πρέπει να ληφθεί προηγούμενη γνώση. Προσπαθώντας να σκεφτώ, στην πράξη, όλη αυτή τη σειρά ενεργειών, μάλλον, θα καταλήγουν ενώπιον του Δικαστηρίου, εν πάση περιπτώσει, περισσότεροι από ένας Τύποι 25 (παράρτηματα), συμπληρωμένοι από κάθε διάδικο.

Publication1

Μέχρι στιγμής ο Ενάγων εκδίδει, εντός 30 ημερών από την συμπλήρωση των δικογράφων την Κλήση για Οδηγίες (Τύπος 25) με συνημμένο, σε αυτήν, τον Τύπο 25 (παράρτημα), η Κλήση για Οδηγίες ορίζεται σε Χ χρονικό διάστημα όχι μικρότερο των 60 ημερών, και επιδίδεται, και εντός 30 ημερών από την έκδοση και επίδοση της Κλήσης για Οδηγίες, οι διάδικοι στους οποίους επιδόθηκε η Κλήση για Οδηγίες, καταθέτουν στο Πρωτοκολλητείο τον Τύπο 25(παράρτημα), με κάποιο τρόπο που παραπέμπει στην υπόθεση στην οποία αφορά, και αντίγραφο του, θεωρώ ότι, επιδίδουν στους λοιπούς διαδίκους.

Οι πιο πάνω αναφερόμενες προθεσμίες των 30 ημερών, δηλαδή η προθεσμία του Ενάγοντος να εκδώσει Κλήση και Οδηγίες, και του διαδίκου στον οποίο επιδίδεται η Κλήση για Οδηγίες, να ανταποκριθεί καταχωρώντας τον Τύπο 25 (παράρτημα), όπως ορίζει η Δ.30,Θ.2β, δεν παρατείνονται, εκτός εάν καταδειχθεί στο Δικαστήριο ότι:

(α) Υπήρχε αντικειμενική αδυναμία συμμόρφωσης προς αυτές, ή

(β) Υπάρχει άλλος καλός λόγος που να δικαιολογεί την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου υπέρ της παράτασης τους.

Οπότε, συνάγεται (εφόσον δεν προβλέπεται ρητά) πως, υπάρχει η δυνατότητα υποβολής αίτησης, από μέρους οποιουδήποτε διαδίκου, δια της οποίας να αιτείται από το Δικαστήριο την παράταση των εν λόγω προθεσμιών, εάν συντρέχει ένας από τους πιο πάνω λόγους, και το Δικαστήριο αντλεί εξουσία από αυτή τη διαταγή, για να επεκτείνει το χρόνο συμμόρφωσης με τις προθεσμίες αυτές.

Τοποθετώντας, σε σημεία, τις ενέργειες που πρέπει να γίνονται, σε κάθε περίπτωση, από κάθε ένα, Ενάγοντα ή Εναγόμενο, από την ημερομηνία της συμπλήρωσης των δικογράφων:

Ενάγων

  1. Προσέλευση στο Πρωτοκολλητείο και έκδοση Κλήσης για Οδηγίες σύμφωνα με τον Τύπο 25, με συνημμένο, σε αυτήν τον Τύπο 25(παράρτημα), συμπληρωμένο – Προθεσμία: 30 ημέρες από την ημερομηνία συμπλήρωσης των δικογράφων,
  1. Λήψη ημερομηνίας ορισμού δικασίμου για Οδηγίες,
  1. Επίδοση Τύπου 25 και Τύπου 25(παράρτημα) στους διαδίκους.

Εναγόμενος

  1. Παραλαβή Τύπου 25 και Τύπου 25(παράρτημα) που κατατέθηκε από τον Ενάγοντα και ενημέρωση για την ημερομηνία έκδοσης της Κλήσης για Οδηγίες, την ημερομηνία ορισμού δικασίμου για Οδηγίες και τα αιτήματα του Ενάγοντος επί του Παραρτήματος,
  1. Κατάθεση Τύπου 25 (παράρτημα) συμπληρωμένου στο Πρωτοκολλητείο – Προθεσμία: 30 ημέρες από την ημερομηνία έκδοσης και επίδοσης της Κλήσης για Οδηγίες,
  1. Επίδοση Τύπου 25 (παράρτημα), που κατατέθηκε, στους διαδίκους,

Η υφιστάμενη Δ.30

Κάποιος μπορεί να διερωτηθεί, προς τι ο σάλος, εφόσον και η υφιστάμενη Δ.30 υπάρχει με συναφές περιεχόμενο. Δεν είναι ακριβώς έτσι. Η Δ.30 που εφαρμόζεται για τις αγωγές που έχουν καταχωρηθεί πριν την 01/01/2015 προνοεί ότι ο Ενάγων, εντός 10 ημερών από την ημερομηνία που θεωρούνται τα δικόγραφα κλειστά, και πριν τη λήψη οποιουδήποτε νέου μέτρου στην αγωγή, πλην την έκδοση απαγορευτικού διατάγματος, εκδίδει κλήση για Οδηγίες σύμφωνα με τον (παλαιό) Τύπο 25, που ομοιάζει με το νέο Τύπο 25 και τον Τύπο 25 (παράρτημα), με κάποιες διαφορές ως προς τα αιτούμενα διατάγματα. Τέτοια Κλήση για Οδηγίες ορίζεται σε 4 ή περισσότερες ημέρες ενώπιον του Δικαστηρίου. Τέτοια Κλήση για Οδηγίες, υπό την υφιστάμενη Δ.30 δεν εκδίδεται στις περιπτώσεις της Δ.30,Θ.1(δ) και (ε), δηλαδή, δεν εκδίδεται, κατά ρητή εξαίρεση, στις ακόλουθες περιπτώσεις, εκτός εάν σε αυτές οποιοσδήποτε διάδικος υποδείκνυε την ανάγκη να εκδοθεί:

  • Όταν οι διάδικοι, εντός 10 ημερών από την συμπλήρωση των δικογράφων, καταχωρούν κοινή υπογεγραμμένη δήλωση ότι δεν απαιτείται Κλήση για Οδηγίες και δεν χρειάζεται οποιοδήποτε διάταγμα από τα περιεχόμενα στην Κλήση για Οδηγίες,
  • Στις αγωγές στις οποίες το αμφισβητούμενο ποσό ή η (χρηματική) αξία του επίδικου θέματος δεν υπερβαίνει τις Λ.Κ.50=
  • Στις περιπτώσεις όπου το Κλητήριο είναι ειδικά οπισθογραφημένο (Δ.2,Θ.6).
  • Σε διαδικασίες πρωτογενών αιτήσεων
  • Εάν το μόνο διάταγμα για Οδηγίες είναι ο ορισμός της υπόθεσης για ακρόαση (Δ.30,Θ.2(στ))

Τέτοια αίτηση τα τελευταία χρόνια δεν εκδίδεται γενικά, η Δ.30 είχε εγκαταλειφθεί, όχι γιατί το χρονικό διάστημα των 10 ημερών ήταν μικρό, οπότε θα έπρεπε να γίνει 30 ημέρες, ούτε γιατί τα αιτούμενα διατάγματα δεν ήταν, επί της ουσίας, αναγκαία, απλά γιατί δεν ήταν, αφενός, υποχρεωτική σε μια ευρεία κατηγορία περιπτώσεων (ύπαρξη ειδικά οπισθογραφημένου κλητηρίου) και μάλλον, δεν ήταν και βολικό, στην πράξη, και βέβαια, δεν είχε και κάποιες «αυτόματες» συνέπειες η μη έκδοση Κλήσης για Οδηγίες. Εάν δεν εκδίδετο Κλήση για Οδηγίες, στις περιπτώσεις που θα έπρεπε να εκδοθεί, ο Εναγόμενος θα είχε το δικαίωμα, με βάση την Δ.30,Θ.7 να αιτηθεί απόρριψη της αγωγής, ενώ το Δικαστήριο θα είχε τη δυνατότητα να χειριστεί τέτοια αίτηση για απόρριψη και ως Κλήση για Οδηγίες. Εάν εκδίδετο τέτοια Κλήση για Οδηγίες, στην πράξη, λάμβανε το δικονομικό χαρακτήρα της αίτησης δια κλήσεως, επί της οποίας μπορούσε να διεξαχθεί και ακρόαση. Το Δικαστήριο μπορεί να ορίζει αυτεπάγγελτα την υπόθεση για Οδηγίες.  Η υφιστάμενη Δ.30, δίνει το δικαίωμα στον καθ’ου η αίτηση για κλήση για οδηγίες, δύο ημέρες πριν την ακρόαση της αίτησης, να χρησιμοποιήσει τον Τύπο 26 (ειδοποίηση για περισσότερες Οδηγίες), ο οποίος, παρά την αντικατάσταση της Δ.30 (από την 01/01/2015), φαίνεται να κρατά την αρίθμηση στους Τύπους.

Ενώ στην πράξη η Δ.30 έχει εγκαταλειφθεί, με ελάχιστες εξαιρέσεις, φαίνεται ότι η νέα Δ.30, επιχειρεί να εδραιώσει τη χρήση του σταδίου των Οδηγιών σε όλες τις περιπτώσεις. Βέβαια, υπάρχει και η Δ.31, που δεν επηρεάζεται, με βάση την οποία ο Ενάγων μπορεί, οποτεδήποτε μετά τη συμπλήρωση των δικογράφων, να αποταθεί στον Πρωτοκολλητή για ορισμό ημέρας ακρόασης. Η ίδια διαταγή παρέχει εξουσία στο Δικαστήριο να ορίσει την υπόθεση προς επίτευξη συμβιβασμού, εφόσον οι διάδικοι υποβάλλουν κοινό αίτημα. Μάλιστα, ενώ η υφιστάμενη Δ.31,Θ.1 προβλέπει δυνατότητα και όχι υποχρέωση του Ενάγοντος να αποταθεί για ορισμό της υπόθεσης για ακρόαση, οποτεδήποτε, μετά τη συμπλήρωση των δικογράφων, η Δ.31,Θ.2,παρ.1 προνοεί ότι εάν δεν αποταθεί ο Ενάγων εντός 1 μηνός από την συμπλήρωση των δικογράφων ή εντός τέτοιου παραταθέντος χρόνου, ο Εναγόμενος μπορεί να ζητήσει ο ίδιος τον ορισμό της υπόθεσης για ακρόαση ή να αιτηθεί για απόρριψη της αγωγής λόγω παράλειψης προώθησης, όπου στην ακρόαση της αίτησης για απόρριψη, το Δικαστήριο μπορεί να ακρώσει οποιοδήποτε άλλο διάταγμα. Η Δ.31 περιέχει και άλλες πρόνοιες που δεν εφαρμόζονται στην πράξη ή οι οποίες εφαρμόζονται όπως βολεύει.

Η διαφορά με τη νέα Δ.30 είναι ότι δημιουργεί «αυτόματο» αποτέλεσμα για την αγωγή του Ενάγοντος ή την ανταπαίτηση του Εναγόμενου, δεν εξαρτά το αποτέλεσμα της εγκατάλειψης από κινήσεις του Εναγόμενου, ούτε παρέχει μέσα επαρκούς «διάσωσης». Έπειτα, προχωρεί να ρυθμίσει και τα μετά της απόρριψης μιας αγωγής ή ανταπαίτησης λόγω μη προώθησης. Σημειωτέον ότι, η Δ.31 εξακολουθεί να υφίσταται ήδη, οπότε, μάλλον το ρυθμιστικό πεδίο των δύο διατάξεων, που αφορά στις υποχρεώσεις ή δυνατότητες του Ενάγοντος μετά τη συμπλήρωση των δικογράφων, κάπου, ως ένα βαθμό, θα επιδέχεται συγκρούσεις. Μπορεί ένας Ενάγων να αποταθεί στον Πρωτοκολλητή για ορισμό της υπόθεσης για ακρόαση, σύμφωνα με τη Δ.31, παρακάμπτοντας τη νέα Δ.30;

Η παράλειψη συμμόρφωσης με τη νέα Δ.30

Ενώ οι υποχρεώσεις των διαδίκων μέχρι αυτό το σημείο φαίνονται συγκεκριμένες, τι γίνεται σε περίπτωση που ο Ενάγων δεν εκδίδει την Κλήση για Οδηγίες εντός 30 ημερών από τη συμπλήρωση των δικογράφων; Σε τέτοια περίπτωση, ανατρέχοντας στο περιεχόμενο της Δ.30,Θ.1(γ), προβλέπεται ότι, ο Εναγόμενος εκδίδει (αμφισβητούμενο εάν προνοείται ως δικαίωμα ή ως υποχρέωση) ειδοποίηση, απευθυνόμενη προς τον Ενάγοντα, με την οποία τον ενημερώνει για την παράλειψή του, και να τον καλεί όπως, εντός 30 ημερών (η αναγραφή γίνεται αριθμητικά, σε αντίθεση με ό,τι συμβαίνει σε Δ.30,Θ.1(α), κάτι που πρέπει να αποφεύγεται σε κείμενα κανονιστικού ή νομοθετικού περιεχομένου), από την επίδοση της ειδοποίησης, να καταχωρήσει την αίτηση για οδηγίες. Ο Εναγόμενος, φαίνεται ότι, σύμφωνα με τη νέα Δ.30 δεν έχει ο ίδιος δικαίωμα να ζητήσει τον ορισμό της υπόθεσης για Οδηγίες, ενώ η προώθηση της απαίτησης προβλέπεται ως ζήτημα που αφορά αποκλειστικά στον Ενάγοντα. Η μόνη ενέργεια που μπορεί να πράξει ο Εναγόμενος, σε περίπτωση μη έκδοσης Κλήσης για Οδηγίες, από τον Ενάγοντα, είναι να τον καλέσει να την εκδώσει, με σχετική ειδοποίηση, παρά την προβεί ο ίδιος απευθείας στην έκδοσή της, «διασώζοντας» την υπόθεση ή να αιτηθεί ο ίδιος για απόρριψη της απαίτησης, λόγω μη προώθησης. Διαφορετικά ισχύουν στις περιπτώσεις που ο Εναγόμενος έχει ανταπαίτηση, οπότε είναι και ο ίδιος εξ ανταπαιτήσεως Ενάγων, με αντίστοιχες υποχρεώσεις, σε σχέση με την προώθηση της δικής του απαίτησης.

Η ειδοποίηση αυτή, που εκδίδει ο Εναγόμενος, επιδίδεται από τον Πρωτοκολλητή στον Ενάγοντα (που πρακτικά μπορεί να σημαίνει ότι τοποθετείται στη δικαστική θυρίδα του δικηγόρου του Ενάγοντος ή αποστέλλεται στη διεύθυνση επίδοσης του Ενάγοντος, εάν εμφανίζεται προσωπικά). Έπειτα, δεν υπάρχει καθορισμένος τύπος μιας τέτοιας ειδοποίησης, μάλλον, θα πρέπει να διαμορφωθεί από τον Εναγόμενο, και να περιέχει τα στοιχεία που ορίζει η Δ.30,Θ.1(γ), δηλαδή, τα στοιχεία του Ενάγοντος, ενημέρωση για την παράλειψη, και κλήση για υποβολή αίτησης για Οδηγίες, εντός 30 ημερών, από την ημερομηνία επίδοσης της ειδοποίησης (που όμως διενεργεί ο Πρωτοκολλητής).

Ενώ δεν προβλέπεται, ευθέως, υποχρέωση του Εναγόμενου να πράξει έτσι εντός καθορισμένης προθεσμίας, δηλαδή να ειδοποιήσει τον Ενάγοντα να εκδώσει Κλήση για Οδηγίες, η δεύτερη υποπαράγραφος της Δ.30,Θ.1(γ) περιπλέκει κάπως τα πράγματα. Η δεύτερη υποπαράγραφος της Δ.30,Θ.1(γ), προνοεί ότι, σε περίπτωση που δεν υπάρξει συμμόρφωση με τις πιο πάνω πρόνοιες (χωρίς να διευκρινίζει επακριβώς για ποιες από όλες τις πιο πάνω πρόνοιες κάνει λόγο, και μάλλον εννοώντας το σύνολο των Δ.30,Θ.1(α)(β)(γ)), η αγωγή ή η ανταπαίτηση (που πρώτη φορά υπονοούνται αντίστοιχες υποχρεώσεις του Εναγόμενου /εξ ανταπαιτήσεως Ενάγοντος να πράξει κάτι), θα θεωρείται ως εγκαταλειφθείσα, και θα απορρίπτεται από το Δικαστήριο, στη λήξη της προθεσμίας των 60 ημερών. Όπως αφήνεται να νοηθεί, από τη διατύπωση του Κανονισμού, ως έχει, και εφόσον δεν διευκρινίζεται με κάποιο διαφορετικό τρόπο (σοβαρή παράλειψη, εάν αναλογιστούμε τη σημαντικότητα της ρύθμισης, τη δραστικότητα του νομικού αποτελέσματος της), η προθεσμία των 60 ημερών πρέπει να αποτελείται, αθροιστικά, από (α) τις 30 ημέρες από την ημερομηνία συμπλήρωσης των δικογράφων εντός των οποίων πρέπει να εκδοθεί Κλήση για Οδηγίες, και (β) τις 30 ημέρες εντός των οποίων οφείλεται συμμόρφωση σε ειδοποίηση Εναγομένου, παρά αποτελεί μια καινούργια και πρόσθετη προθεσμία 60 ημερών, από τη συμπλήρωση, άπρακτης, της προθεσμίας των 30 ημερών μη συμμόρφωσης του Ενάγοντος στην ειδοποίηση της Δ.30,Θ.1(γ). Αυτό το ζήτημα χρήζει, οπωσδήποτε, διευκρίνισης, καθώς και η θέση μιας προθεσμίας εντός της οποίας οι διάδικοι μπορούν να αιτηθούν επέκταση των προβλεπόμενων προθεσμιών. Για παράδειγμα, ο Ενάγων, μπορεί να αιτηθεί επέκταση της προθεσμίας συμμόρφωσης για έκδοση Κλήσης για Οδηγίες πριν την εκπνοή της ήδη τρέχουσας προθεσμίας, μπορεί να το πράξει και μετά την εκπνοή της, μπορεί να το πράξει και μετά την εκπνοή των 60 ημερών (και άρα την δημιουργία του νομικού αποτελέσματος της «εγκατάλειψης» της αγωγής); Όλα αυτά, και ακόμα περισσότερα, θα πρέπει να καταστούν σαφή. Νοείται ότι, στην πράξη, θα έχουν παρέλθει ήδη 60 ημέρες για να διαπιστωθεί τέτοια μη συμμόρφωση, εφόσον δεν προβλέπεται προθεσμία εντός της οποίας ένας Εναγόμενος εκδίδει ειδοποίηση με βάση την Δ.30,Θ.1(γ) και αυτή επιδίδεται, για να αρχίσει να μετρά η προθεσμία της Δ.30,Θ.1(γ). Έπειτα, τι γίνεται στην περίπτωση που ο Ενάγων δεν συμμορφώνεται με την Δ.30,Θ.1(α), δεν αιτείται για επέκταση της προθεσμίας αυτής, αλλά ούτε και ο Εναγόμενος συμμορφώνεται με την Δ.30,Θ.1(γ), δηλαδή δεν εκδίδει ειδοποίηση; Εάν παρέλθουν, ούτως ή άλλως, οι 60 ημέρες, από την ημερομηνία συμπλήρωσης των δικογράφων, η αγωγή, θα θεωρείται εγκαταλειφθείσα; Ή, διαφορετικά, σε τέτοια περίπτωση, δεν θα θεωρείται εγκαταλειφθείσα (γιατί, ενδεχομένως, η προθεσμία των 60 ημερών αλλιώς υπολογίζεται), οπότε θα δημιουργείται ένα «κλείδωμα» στις προθεσμίες της Δ.30; Σκέφτομαι ότι, εφόσον δεν υπάρχει άλλη δοθείσα αφετηρία σχετικού υπολογισμού, οι 60 ημέρες θα μετρούν αναδρομικά ή άλλως πώς θα θεωρούνται ότι έχουν συμπληρωθεί, εάν παρείλθαν άπρακτες, γενικότερα, από την ημερομηνία συμπλήρωσης των δικογράφων. Έπειτα, προνοείται, με γενικό τρόπο, ότι, η έννοια του Ενάγοντος και της αγωγής αναφέρεται, αντίστοιχα, και στον Εναγόμενο- εξ ανταπαιτήσεως Ενάγοντα, και στην ανταπαίτησή του, χωρίς, ωστόσο, να διευκρινίζεται εάν η υποχρέωση έκδοσης Κλήσης για Οδηγίες αφορά και σε αυτόν με κάποιο παράλληλο τρόπο, και εάν, εφόσον έχει εκδοθεί Κλήση για Οδηγίες από τον Ενάγοντα, θα πρέπει να εκδοθεί και από τον εξ ανταπαιτήσεως Εναγόμενο, ξεχωριστά, καθ’όσον αφορά στην ανταπαίτηση του, και να γίνει μια επανάληψη της διαδικασίας με αντιστροφή των ρόλων.

Ενώ αντιμετωπίζεται αυστηρά η περίπτωση της παράλειψης έκδοσης Κλήσης για Οδηγίες, δεν αντιμετωπίζεται εξίσου αυστηρά η περίπτωση στην οποία, εκδίδεται Κλήση για Οδηγίες από τον επιμελή Ενάγοντα, αλλά ο Εναγόμενος δεν καταθέτει στο Πρωτοκολλητείο τον Τύπο 25(παράρτημα), σύμφωνα με την Δ.30,Θ.2(α). Ενώ η «τιμωρία» του αμελούς Ενάγοντος, στη βάση των 60 ημερών, είναι μάλλον ισοπεδωτική, ο αμελής Εναγόμενος φαίνεται να μην αντιμετωπίζει οποιεσδήποτε τραγικές, για την υπεράσπισή του, συνέπειες (εκτός εάν είναι και εξ ανταπαιτήσεως Ενάγων), πέραν της αφαίρεσης της δυνατότητας του να αιτηθεί προφορικά την έκδοση σχετικών Οδηγιών, στην έκταση που περιέχονται στο αιτητικό του Παραρτήματος που δεν συμπλήρωσε (αφήνοντας να νοηθεί ότι μπορεί να το πράξει υποβάλλοντας γραπτή αίτηση).

Οι υποπαράγραφοι (δ) και (ε) της Δ.30,Θ.1 προβλέπουν ότι η αγωγή ή η ανταπαίτηση που απορρίφθηκε λόγω της άπρακτης περιόδου των 60 ημερών, μπορεί να επανακαταχωρείται, χωρίς διαδικαστικό κώλυμα, νοουμένου ότι θα έχουν πρώτα πληρωθεί τα έξοδα της πρώτης αγωγής, όπως θα έχουν ψηφιστεί. Μάλιστα, στην δεύτερη αγωγή, θα πρέπει να προστίθεται αναγραφή ότι πρόκειται για νέα αγωγή σε σχέση με την πρώτη αγωγή που απορρίφθηκε την …….. συνεπεία των προνοιών της Δ.30,Θ.1, και τα τέλη για την καταχώρησή της νέας αγωγής (χαρτόσημα, δικηγορόσημα, κλπ), θα είναι, όπως προβλέπεται, διπλάσια από εκείνα που αναλογούν στην κλίμακα της απαίτησης. Σκέφτομαι ότι οι πρόνοιες αυτές, η αναγωγή της προϋπόθεσης πληρωμής ψηφισθέντων εξόδων κάποιας προηγούμενης αγωγής που απορρίφθηκε λόγω παράλειψης προώθησης της, σε δικονομική προϋπόθεση, προκειμένου να καταχωρηθεί νέα αγωγή, η ειδική σημείωση της νέας αγωγής και δια αυτής, ο στιγματισμός του Ενάγοντος, ως αμελούς, που επιδιώκει για δεύτερη φορά να απασχολήσει το Δικαστήριο, και η επαύξηση (διπλασιασμός) των τελών καταχώρησής της νέας αγωγής, ενδέχεται να αποτελούν σοβαρότατους περιορισμούς στο δικαίωμα πρόσβασης στη δικαιοσύνη, που στη ζυγαριά της αναλογικότητας, με την θεσμική εικόνα ότι επιβάλλεται κάποια «τιμωρία» ενός Ενάγοντος που έτυχε να μείνει (ακόμα και εντελώς αδικαιολόγητα) αδρανής για ένα σχετικά μικρό χρονικό διάστημα, χάνοντας αυστηρά μη παρατεινόμενες προθεσμίες, βαρεί, κατά την προσωπική μου άποψη, αισθητά το δυσανάλογο. Δηλαδή, προς τι η δικονομική προϋπόθεση πληρωμής των εξόδων της πρώτης αγωγής, εφόσον θα υπάρχουν ψηφισθέντα έξοδα, και θα μπορούν να ληφθούν μέτρα εκτέλεσης για την είσπραξή τους, σε περίπτωση μη πληρωμής τους; Προς τι η νέα προσπάθεια του Ενάγοντος να «σημειώνεται» με κάποια ένδειξη ότι η πρώτη του προσπάθεια δεν πέρασε τον σκόπελο της Δ.30,Θ.1, εφόσον διαδικαστικό κώλυμα δεν δημιουργείται, ούτως ή άλλως, σε περίπτωση απόρριψης μιας αγωγής λόγω μη προώθησης, τάχα, για να δημιουργήσει κάποιο είδος διαρκούς προκατάληψης έναντι της απαίτησης ή του ίδιου του Ενάγοντος; Θα πρέπει να αισθάνεται τύψεις που απασχολεί το Δικαστήριο για δεύτερη φορά; Προς τι η επαύξηση (διπλασιασμός) των τελών καταχώρησης μιας αγωγής επειδή πρόκειται για νέα αγωγή μετά από απόρριψη της πρώτης, λόγω μη προώθησης; Δεν αρκεί που ο Ενάγων θα έχει καταδικαστεί στα έξοδα της πρώτης αγωγής (τόσο εύκολα) και θα πρέπει να υποβληθεί εκ νέου σε έξοδα καταχώρησης μιας νέας αγωγής; Θα πρέπει αυτά να είναι και αυξημένα, γιατί;

Υπάρχει μια δυσκολία στο να κατανοηθεί ο εξουσιασμός που φαίνεται, σε κάποιο παρατηρητή, να ενυπάρχει στις πρόνοιες αυτές, η απολυτότητα με την οποία επιχειρείται, ουσιαστικά, να παρεμποδιστεί ένα πρόσωπο να διεκδικήσει θεραπεία επειδή ήταν μια φορά (έστω αδικαιολόγητα) δικονομικά αμελής, και σκέφτομαι ότι, ίσως, μπροστά στην (κοινή) προσπάθεια αποσυμφόρησης του έργου της δικαιοσύνης και επιτάχυνσης της απονομής της, οδηγούμαστε, τελικά, στο δυσανάλογο. Χωρίς να διαφωνώ με τη θέση αυστηρών προθεσμιών και την τήρηση τυπικότητας, δεν θεωρώ αναγκαίο οτιδήποτε παραπάνω, ούτε καν να επιτευχεί κάποιου είδους «αποτρεπτικότητα» ενός αμελούς διαδίκου να διεκδικήσει τελικά θεραπεία που δικαιούται από ένα δικαστήριο, πέραν από την «τιμωρία» του στα έξοδα της απορριφθείσας, λόγω μη προώθησης (ή άλλως πώς εγκαταλειφθείσας), αγωγής, που θεωρώ υπερ αρκετή. Η αποσυμφόρηση και επιτάχυνση του έργου της δικαιοσύνης, φρονώ ότι, δεν γίνονται με το να τίθενται οικονομικά εμπόδια στους πολίτες να προσφεύγουν σε αυτήν, εν μέσω οικονομικοκοινωνικής κρίσης, υπό την επίφαση τιμωρίας για δικονομική αμέλεια, μη τήρησης προθεσμίας, συνολικά, μόλις 60 ημερών (ή και περισσότερων). Να υπενθυμίσω ότι, σε πρόσφατη υπόθεση του ΕΔΔΑ, στην υπόθεση Hansen κατά Νορβηγίας, 2.10.2014 (αρ.15319/09) παρόμοια προσπάθεια της Νορβηγίας να περιορίσει τον αριθμό των αβάσιμων εφέσεων εισάγοντας, δια τροποποίησης του κώδικα πολιτικής δικονομίας της, κάποια διαδικασία φιλτραρίσματος, πριν οι υποθέσεις αχθούν ενώπιον εφετείου, κατέληξε όπως, η απόρριψη της υπόθεσης του προσφεύγοντος στη βάση ότι δεν θα υπήρχαν προοπτικές επιτυχίας της, να αποτελέσει παραβίαση του δικαιώματος πρόσβασης στη δικαιοσύνη, όπως κατοχυρώνεται από το άρθρο 6 παρ.1 της ΕΣΔΑ.  Ειδικότερα, κατά την πάγια νομολογία του ΕΔΔΑ, το άρθρο 6 παρ. 1 ΕΣΔΑ εγγυάται το δικαίωμα καθενός να έχει πρόσβαση σε δικαστήριο. Το δικαίωμα του αυτό υπόκειται σε περιορισμούς, πλην όμως, οι περιορισμοί αυτοί θα πρέπει να είναι συμβατοί με το άρθρο 6 παρ. 1 ΕΣΔΑ, αν επιδιώκουν θεμιτό σκοπό, και αν υπάρχει λογικός βαθμός αναλογικότητας μεταξύ των μέσων που χρησιμοποιούνται και του επιδιωκόμενου σκοπού. Μάλιστα, το ΕΔΔΑ τονίζει ότι, τέτοιοι περιορισμοί θεωρούνται δυσανάλογοι, ειδικά όταν επιβάλλονται σε αρχικό στάδιο της διαδικασίας (βλ. ενδεικτικά ΕΔΔΑ Weissman κατά Ρουμανίας της 4.6.2006 (αρ. 63945/00)). Παρόλο που θεωρώ ότι ο σκοπός της αποτροπής άσκησης προπετούς αγωγής είναι, άλλως πώς θεωρούμενος, θεμιτός, δεν μπορεί να θεωρηθεί πάντα θεμιτός, ειδικά όταν ο λόγος γίνεται για ένα πρώϊμο στάδιο, στο οποίο δεν μεσολάβησε (και δεν μπορεί να μεσολαβήσει) δικαστική κρίση, η δε μετάθεση, σε αυτόν, διπλασιασμένου κόστους δικαιοσύνης, μιας δημόσιας λειτουργίας που δεν απαιτεί, κατ’αρχήν, ανταπόδοση, μάλιστα, υπό τύπο τιμωρίας (αφού δεν αιτολογείται αλλιώς), θα πρέπει να ειδωθεί υπό το φως των συνταγματικών διατάξεων και αρχών, αλλά και αυτή τη νομολογία του ΕΔΔΑ. Σχετικές σκέψεις, απόλυτα χρήσιμες, εκφράστηκαν και από το Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών, στην απόφαση 669/2013, ημερομηνίας 10/01/2013, με την οποία κρίθηκε αντισυνταγματική η αύξηση του τέλους δικαστικού ενσήμου με τον Ν. 4093/2012. Υπάρχουν βέβαια και άλλες συναφείς αποφάσεις σε ελλαδική νομολογία.

Η Δ.30 προβλέπει και για τη διαδικασία ενώπιον του Δικαστηρίου, η οποία θα συζητηθεί σε κάποια μεταγενέστερη αναφορά. Οι καταστάσεις που βιώνει ο μέσος πολίτης σήμερα είναι, από μόνες τους, πολύπλοκες, περίεργες, δυσάρεστες, έως τραγικές. Η ήδη ακριβή δικαιοσύνη μας δεν θα πρέπει να γυρίζει τις πλάτες της στους πολίτες της που επιθυμούν να προσφύγουν στους κόλπους της, αναζητώντας ό,τι τους έμεινε, το δίκαιο τους, θα πρέπει να είναι μαζί τους, με όλες τις δυνατές διευκολύνσεις.

Advertisements

Υποβολή σχολίου

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

w

Σύνδεση με %s