Το καθήκον πληροφόρησης για τη διαθεσιμότητα ιατρικής φροντίδας και βέλτιστες πρακτικές ΤΑΕΠ μετά την Darnley

Με την προχθεσινή του απόφαση, το Supreme Court (Ηνωμένο Βασίλειο), στην  Darnley v Croydon Health Services NHS Trust [2018] UKSC 50 (10.10.2018), ανέτρεψε την απόφαση του Court of Appeal, καταλήγοντας σε διαπίστωση αμέλειας του νοσοκομείου, λόγω μη ορθής πληροφόρησης του ασθενούς σχετικά με τον χρόνο αναμονής του στο Τμήμα Ατυχημάτων και Επειγόντων Περιστατικών (ΤΑΕΠ). Η απόφαση αυτή, ανεξαρτήτως της αναστάτωσης που δημιουργήθηκε στα Βρετανικά νοσοκομεία, είναι πολύ χρήσιμη στο ιατρικό δίκαιο.

Επρόκειτο για ένα νεαρό που υπέστη τραυματισμό στο κεφάλι μετά από επίθεση και υπέφερε από σχετικά έντονα συμπτώματα, τα οποία τον ανάγκασαν να μεταφερθεί, με τη βοήθεια ενός φίλου του, και μάρτυρα του συμβάντος, στο ΤΑΕΠ του νοσοκομείου των εφεσιβλήτων, όπου ζήτησε επείγουσα ιατρική φροντίδα. Η υπεύθυνη στις εγγραφές του ΤΑΕΠ τον υπέβαλε σε εκτεταμένη συνέντευξη αναφορικά με το πώς προέκυψε ο τραυματισμός, εάν είχε εμπλακεί η αστυνομία κ.λπ., προκειμένου να τον εγγράψει, και όταν της υποβλήθηκε ότι ο ασθενής χρειάζεται επείγουσα φροντίδα και ερωτήθηκε πότε θα την λάβει, η ενημέρωση που παρείχε ήταν ότι θα έπρεπε να αναμένει για περίπου 4 με 5 ώρες μέχρι να τύχει ιατρικής εξέτασης. Ο ασθενής της ανέφερε ότι θα ήταν αδύνατο να αναμένει τόση πολλή ώρα, εφόσον ήταν έτοιμος να καταρρεύσει, και η απάντησή της ήταν ότι, εάν και όταν καταρρεύσει, τότε θα αντιμετωπιστεί ως επείγον περιστατικό. Μετά από αναμονή 19 λεπτών, ο ασθενής δεν μπορούσε να αναμένει άλλο, και ο συνοδός του τον μετέφερε στο σπίτι της μητέρας του, όπου, περίπου μία ώρα μετά, η κατάσταση του επιδεινώθηκε, με αποτέλεσμα αυτός να μεταφερθεί με ασθενοφόρο σε άλλο νοσοκομείο, όπου διαγνώστηκε ότι είχε υποστεί αιμάτωμα, για την αντιμετώπιση του οποίου είχε μεταφερθεί σε πιο εξειδικευμένο νοσοκομείο. Ως αποτέλεσμα του τραυματισμού του, όμως, και του χρόνου που διέρρευσε εξαιτίας της μη άμεσης αντιμετώπισης, είχε υποστεί μόνιμη εγκεφαλική βλάβη που του προκάλεσε, μεταξύ άλλων,  σοβαρή αριστερή ημιπληγία.

Η ταυτότητα της υπεύθυνης εγγραφών στο ΤΑΕΠ των εφεσιβλήτων δεν ήταν γνωστή στον ασθενή ως συνήθως, αλλά αυτό είναι αδιάφορο (όπως θα πρέπει να γνωρίζουν οι ασθενείς γενικότερα), εφόσον είναι το νοσοκομείο που εκπροσωπείται σε κάθε περίπτωση. Επρόκειτο, εν πάση περιπτώσει, για μία εκ των δύο υπεύθυνων κατά τον χρόνο του συμβάντος, σύμφωνα με το αρχείο καθηκόντων των εφεσιβλήτων. Στη δίκη ουδεμία μνήμη υπήρχε, στα δύο αυτά άτομα, σχετικά με το συγκεκριμένο συμβάν, κι αυτό, επίσης, είναι κάτι που συμβαίνει συχνά (θα ήταν εξαιρετικά απίστευτο να προέκυπτε εκ μνήμης το τι είπαν σε έναν επισκέπτη κάποια δεδομένη χρονική στιγμή∙ δεν θα ήταν, όμως, παράδοξο να καταγράφονταν η πληροφορία που δόθηκε προς εγγεγραμμένο ασθενή, ώστε να μπορεί να αντληθεί η πληροφορία από κάποιο αρχείο, βλ. κατωτέρω). Οι ίδιες μπορούσαν να μαρτυρήσουν μόνον για τη συνήθη πρακτική. Και σύμφωνα με αυτή τη συνήθη πρακτική, όταν κάποιος με τραύμα στο κεφάλι ρωτά για την ώρα αναμονής του στο ΤΑΕΠ, η απάντηση θα έπρεπε να ήταν ότι εντός 30 λεπτών θα τύγχανε κάποιας εξέτασης, ενώ θα ήταν λάθος κάποια αναφορά σε χρόνο αναμονής 4 έως 5 ώρες. Ωστόσο δεν υπήρξε μαρτυρία από μέρους τους ότι όντως ακολουθήθηκε η συγκεκριμένη πρακτική στην προκειμένη περίπτωση (ούτε καν σθεναρή αμφισβήτηση του ισχυρισμού του εφεσείοντος ότι δεν ακολουθήθηκε), εφόσον η εστίαση, από μέρους του νοσοκομείου, όσον αφορά τον χειρισμό της υπόθεσης, ήταν, λανθασμένα ή περισσότερο από όσο έπρεπε, στην ύπαρξη του καθήκοντος επιμέλειας, παρά (και) αλλού.

Βέβαια επιτυχώς αρχικά, γιατί τόσο το High Court όσο και το Court of Appeal είχαν αποφανθεί, κατά πλειοψηφία, ότι η υπεύθυνη εγγραφών του ΤΑΕΠ, κατ’ επέκταση το νοσοκομείο που εκπροσωπείται δι’ αυτής, δεν είχε καθήκον επιμέλειας∙ και σχεδόν γενικευμένα, ένας υπεύθυνος σε χώρο εγγραφής ΤΑΕΠ δεν έχει καθήκον επιμέλειας ως προς το να ενημερώνει για τους χρόνους αναμονής ή να συγκρατεί ασθενείς να αναμένουν για εξέταση, όταν οι ίδιοι είναι ανυπόμονοι. Σε περίπτωση βλάβης των ασθενών, εξαιτίας τέτοιας ανυπομονησίας, ακόμα και στη βάση ανακριβών πληροφοριών (παράβασης κάποιου καθήκοντος, εάν υπήρχε), δεν υπάρχει αιτιώδης συνάφεια, γιατί μεσολαβεί η δική τους απόφαση και φυγή από τον χώρο του νοσοκομείου. Η θέση των κατώτερων δικαστηρίων ήταν ότι το να παραπληροφορεί, το άτομο που έχει την ευθύνη στις εγγραφές του ΤΑΕΠ, δεν συνιστούσε παράβαση κάποιου καθήκοντος επιμέλειας του νοσοκομείου, όπως και στην περίπτωση του συγκεκριμένου ασθενούς, δεν συνιστούσε τέτοια παράβαση το να του πει η υπεύθυνη εγγραφών ότι θα έπρεπε να αναμένει 4 με 5 ώρες (ως γεγονός στο οποίο υπερτερούσε η μαρτυρία της δικής του πλευράς). Δεν θα μπορούσε, κατά την αντίληψη των κατώτερων δικαστηρίων, η αποδοχή τέτοιου καθήκοντος να εξυπακούει δυνατότητα πρόβλεψης των όποιων καταστροφικών συνεπειών επέλθουν εξαιτίας της απόφασης του ασθενούς να βγει εκτός του νοσοκομείου. Ειδικά από το Court of Appeal θεωρήθηκε ότι θα ήταν λάθος να γίνει αποδεκτή η ύπαρξη τέτοιου καθήκοντος επιμέλειας (ενημέρωσης για τους χρόνους αναμονής) όσον αφορά το απλό προσωπικό του νοσοκομείου, όπως η υπεύθυνη στον χώρο εγγραφών, ώστε οποιοσδήποτε που εξέρχεται από το νοσοκομείο μετά την εγγραφή του, χωρίς να ενημερώνει, επειδή ο ίδιος δεν μπορεί να περιμένει και μετά από δική του απόφαση, και υφίσταται βλάβη ή περαιτέρω βλάβη, να δημιουργεί ευθύνη του νοσοκομείου. Τουναντίον, η ενημέρωση για τους χρόνους αναμονής  θα μπορούσε να θεωρηθεί, κατ’ αυτό, μόνον ως βοήθεια απορρέουσα από το γενικότερο πνεύμα βοήθειας προς το κοινό. Η εστίαση ήταν καθαρά στις κοινωνικές συνέπειες που θα είχε η αναγνώριση της ενημέρωσης για τους χρόνους αναμονής ως καθήκοντος επιμέλειας. Με την επικρατούσα εικόνα να αφορά σε μια ανέλεγκτη κατάσταση όπου εγγράφεται ο ασθενής και από τη στιγμή που βγαίνει εκτός νοσοκομείου επειδή ο ίδιος το αποφάσισε να ευθύνεται το νοσοκομείο.  Η μειοψηφία που αποδόθηκε από τον McCombe LJ ήταν ότι δεν μπορεί να διαχωριστεί το προσωπικό του νοσοκομείου σε ιατρικό/παραϊατρικό και σε διοικητικό, αλλά είναι γενικότερο καθήκον επιμέλειας του νοσοκομείου να δίνει ορθές και ακριβείς πληροφορίες στους ασθενείς, στη βάση των οποίων οι ασθενείς να λαμβάνουν τις αποφάσεις τους, ακόμα κι αν αυτές συνιστούν τον χρόνο αναμονής.

Το Supreme Court απέρριψε το σκεπτικό της πλειοψηφίας του Court of Appeal όσον αφορά τη θεώρηση της ενημέρωσης για τους χρόνους ενημέρωσης ως νέο καθήκον επιμέλειας. Το γεγονός ότι δεν απασχόλησε ξανά τη νομολογία, η συγκεκριμένη περίπτωση, της ανακριβούς πληροφόρησης από υπεύθυνο χώρου εγγραφής ΤΑΕΠ, δεν την καθιστά νέα περίπτωση, όπου να πρέπει να διερευνάται η ανάγκη επέκτασης καθήκοντος ή το νέο καθήκον. Το Supreme Court δεν προσέγγισε την περίπτωση ως να πρέπει να επιβάλει καθήκον επιμέλειας σε μια νέα περίπτωση ή ένα νέο καθήκον επιμέλειας. Επισημαίνοντας, καταρχάς, και την κατάργηση, πλέον, του πρακτικού «τεστ» της γενικευσιμότητας του καθήκοντος επιμέλειας, και μετά της αναζήτησης του εύρους του[1]. Υπενθύμισε ότι υπάρχουν συγκεκριμένες κατηγορίες όπου αναγνωρίζεται η ύπαρξη καθήκοντος επιμέλειας, και πέρα από αυτές, σε κάθε νέα περίπτωση, μπορεί να υπάρξει επέκταση του καθήκοντος επιμέλειας, ανάλογα με το ήδη υφιστάμενο (extension by analogy)∙ αλλά όπου υπάρχει ήδη ένα αναγνωρισμένο καθήκον επιμέλειας, εκεί διαμορφώθηκε ήδη η κρίση σχετικά με αυτό, εάν είναι εύλογο ή δίκαιο, και εφαρμόστηκαν όλες οι σχετικές αρχές∙ όταν θα πρέπει να γίνει η επέκταση του καθήκοντος επιμέλειας, εκεί αρχίζει ο προβληματισμός εάν είναι δίκαιο και εύλογο να γίνει, κ.λπ. Σημειώνοντας, συναφώς, ότι η  JamesBowen v Comr of Police of the Metropolis [2018] 1 WLR 402 ήταν μια υπόθεση τέτοιας επέκτασης. Όχι όμως η Robinson v Chief Constable of West Yorkshire Police [2018] 2 WLR 595, που αφορούσε σε ένα ήδη αναγνωρισμένο καθήκον επιμέλειας και την εφαρμογή των σχετικών αρχών, υπό τις περιστάσεις.

Και η παρούσα περίπτωση, κατά το Supreme Court, δεν αφορούσε σε οτιδήποτε άλλο παρά στο ήδη αναγνωρισμένο καθήκον επιμέλειας που παραδοσιακά υφίσταται στο ιατρικό δίκαιο ήδη από την Barnett v Chelsea and Kensington Hospital Management Committee [1969] 1 QB 428, και αφορά σε κάθε ΤΑΕΠ που υποδέχεται άτομα που παρουσιάζουν τους εαυτούς τους ως ασθενείς ή τραυματίες, και προτού παραληφθούν ή τύχουν φροντίδας από άλλα τμήματα του νοσοκομείου. Ο λόγος για το καθήκον λήψης εύλογων μέτρων ώστε να μην προκληθεί φυσική βλάβη στον ασθενή και μη ενέργειας με τέτοιο τρόπο που μπορεί να προβλεφθεί ότι θα προκαλέσει φυσική βλάβη στον ασθενή. Συναφώς, ο ασθενής επισκέφθηκε το ΤΑΕΠ των εφεσιβλήτων και αναζήτησε ιατρική φροντίδα, έδωσε όλες τις πληροφορίες που του ζητήθηκαν από την υπεύθυνη εγγραφών, εγγράφθηκε, έγινε αποδεκτός στο σύστημα, και δημιουργήθηκε η σχέση του ασθενούς με τον πάροχο υπηρεσιών υγείας. Υπέστη σωματική βλάβη του ασθενούς και όχι οικονομική ζημιά. Στο εύρος του συγκεκριμένου αναγνωρισμένου καθήκοντος επιμέλειας που υφίσταται, περιλαμβάνεται και το καθήκον μη παροχής παραπλανητικών πληροφοριών οι οποίες μπορούν, κατά προβλέψιμο τρόπο, να προκαλέσουν φυσική βλάβη.

Έπειτα, το Supreme Court, συμφώνησε με την άποψη της μειοψηφίας του Court of Appeal ότι δεν χρήζει διαχωρισμός μεταξύ καθήκοντος επιμέλειας ιατρών και μη ιατρών, όσον αφορά την ύπαρξη ή το εύρος του συγκεκριμένου καθήκοντος επιμέλειας που οφείλεται από το νοσοκομείο, το οποίο, για τους ίδιους σκοπούς του, απασχολεί ιατρικό/παραϊατρικό και διοικητικό προσωπικό. Ενδεχομένως να απασχολεί συναφές θέμα κατά την εκτίμηση της παράβασης του καθήκοντος επιμέλειας, αλλά όχι στον προσδιορισμό του. Το Supreme Court εντόπισε κάποιου είδους σύγχυση των δύο σταδίων από τα κατώτερα δικαστήρια. Το νοσοκομείο όρισε, για την εκτέλεση του καθήκοντος επιμέλειάς του, ως πρώτο σημείο επαφής του ασθενούς ή του τραυματία, μη ιατρό, που όφειλε, ασχέτως των γνώσεων ή των προσόντων του, να παράσχει ακριβείς πληροφορίες όσον αφορά τη διαθεσιμότητα του νοσοκομείου.

Στην Kent v Griffiths [2001] QB 36, με την οποία υπήρξε συσχετισμός της παρούσας υπόθεσης, είχε διαπιστωθεί ευθύνη των υπηρεσιών ασθενοφόρων του Λονδίνου λόγω αργοπορίας ανταπόκρισης του ασθενοφόρου σε κλήση ασθενούς, εξαιτίας της οποίας ο ασθενής υπέστη εγκεφαλική βλάβη. Το Court of Appeal διατήρησε το σκεπτικό ότι το ασθενοφόρο δεν είχε καταφθάσει σε εύλογο χρόνο και υπήρξε και η εναλλακτική βάση θεμελίωσης της ευθύνης στο ότι το άτομο που χειρίζονταν τις κλήσεις για τα ασθενοφόρα είχε παραπληροφορήσει παρέχοντας διαβεβαιώσεις ότι το ασθενοφόρο θα έφθανε σύντομα (τότε ήταν μέρος του σχολιασμού ότι εύκολα η προσπάθεια ενθάρρυνσης του ασθενούς ότι θα έχει σύντομα ιατρική φροντίδα, μπορεί να εκληφθεί και να θεωρηθεί τελικά ως παραπληροφόρηση, γιατί, με βάση κάποια «ψυχρή» στάση, ο ασθενής επικοινωνεί αναζητώντας ιατρική φροντίδα και όχι ψυχολογική στήριξη ή θα πρέπει να διακρίνεται το πότε ζητείται το ένα και πότε το άλλο, μέσα στο ευρύτερο πλαίσιο του επαγγελματισμού του παρόχου υπηρεσιών). Πληροφορία (σε σχέση με τον χρόνο άφιξης του ασθενοφόρου) βάσει της οποίας λαμβάνεται απόφαση από τον ασθενή και τους οικείους του εκείνη την ώρα να μην χρησιμοποιηθεί κάποιο άλλο μέσο μεταφοράς του ασθενούς στο νοσοκομείο, εφόσον έχουν υπόψη τους ως δεδομένο ότι σε τόση ώρα θα έρθει το ασθενοφόρο. Ούτε εκεί έχρηζε διαχωρισμός μεταξύ ιατρών και μη ιατρών, αλλά το καθήκον επιμέλειας θεωρήθηκε στην καθολικότητά του. Η προσέγγιση αυτή, και στην παρούσα περίπτωση, δεν μεταφράζεται ως δημιουργία καθήκοντος επιμέλειας των υπεύθυνων υποδοχής να παρέχουν διευρυμένου περιεχομένου πληροφορίες γενικά στους ασθενείς. Πρόκειται απλά για το καθήκον επιμέλειας του νοσοκομείου να μην παρέχει παραπλανητικές πληροφορίες στους ασθενείς, δια του προσωπικού που χρησιμοποιεί στον χώρο υποδοχής, που δεν διαφοροποιείται επειδή αυτό το προσωπικό είναι μη ιατροί, χωρίς να υπονοείται ότι θα πρέπει να τοποθετούνται ιατροί στο πρώτο σημείο υποδοχής.

Η δίκη αυτή, όμως, όπως προαναφέρθηκε, δεν έπρεπε να είναι δίκη για τον προσδιορισμό του καθήκοντος επιμέλειας (αφήνοντας ίσως να νοηθεί ότι και ο δικηγορικός χειρισμός κακώς εστίασε εκεί, αφήνοντας τη μαρτυρία σχετικά με το ότι παρασχέθηκε η παραπλανητική πληροφορία, ουσιαστικά, αναντίλεκτη), ακριβώς, επειδή ήταν ένα αναγνωρισμένο καθήκον επιμέλειας. Έπρεπε να ήταν δίκη για τη διαπίστωση ως προς την ύπαρξη παράβασης τέτοιου καθήκοντος επιμέλειας, όπου η πραγματική βάση θεωρούνταν σε συνάρτηση με τη συμπεριφορά των εκπροσώπων του νοσοκομείου. Έπειτα για την αιτιώδη συνάφεια. Στο πλαίσιο εξέτασης εκείνου του στοιχείου, της παράβασης, ουδείς παραγνωρίζει τον τρόπο λειτουργίας ενός ΤΑΕΠ (κίνηση, γρήγοροι ρυθμοί, πίεση, κ.λπ.), όπως ουδείς απαιτεί την παροχή πληροφοριών σε κάθε ασθενή με απόλυτη ή μαθηματική ακρίβεια, υπό τέτοιες περιστάσεις (ακόμα και όπου χρησιμοποιείται τεχνολογία για την ενημέρωση για τον υπολογιζόμενο χρόνο αναμονής, υπάρχουν αποκλίσεις, αλλά μέσα σε ένα πλαίσιο ανεκτό). Δεν είναι, όμως, και παράλογο να απαιτεί, κανείς, τη λήψη εύλογων μέτρων για την αποφυγή παροχής ανακριβών πληροφοριών σε σχέση με τη διαθεσιμότητα ιατρικής φροντίδας, που προκαλούν ή δυνατόν να προκαλέσουν φυσική βλάβη, και τούτη ακριβώς είναι και η προσδοκία κάθε ασθενούς ή τραυματία που καταφθάνει σε ένα ΤΑΕΠ, να μπορεί να γνωρίζει με κάποια ακρίβεια, εάν και πότε θα τύχει ιατρικής φροντίδας, τη διαθεσιμότητά της, τη δυνατότητα παροχής υπηρεσιών, ώστε να μπορεί να αποφασίσει, εάν θα αναμένει να λάβει υπηρεσίες από τον συγκεκριμένο πάροχο, εάν θα πρέπει να αποταθεί αλλού, με ποιο τρόπο, κ.λπ.

Στην προκειμένη περίπτωση, το σημείο που δυσκόλεψε όπως φαίνεται τη δικαστική κρίση ήταν ως προς το ότι η απάντηση της υπεύθυνης του ΤΑΕΠ ότι ο υπολογιζόμενος χρόνος αναμονής ήταν 4 με 5 ώρες, έδινε το έναυσμα στον ασθενή να αποταθεί την ίδια ώρα αλλού, εάν επιθυμούσε πιο άμεση φροντίδα. Αυτός, όντως, μετά από 19 λεπτά αναμονής αποχώρησε, αλλά πήγε στο σπίτη της μητέας του αντί σε άλλο πάροχο (εκεί ανοίγεται κι ένα άλλο κεφάλαι, που δεν απασχόλησε του Supreme Court, του εάν η απόφαση σε περίπτωση έλλειψης διαθεσιμότητας θα πρέπει να λαμβάνεται από τον ίδιο τον ασθενή χωρίς οποιαδήποτε βοήθεια ή εμπλοκή του μη διαθέσιμου πάροχου). Όμως το ζητούμενο δεν ήταν αυτό. Ήταν ότι εάν ο ασθενής είχε την ορθή πληροφόρηση, ότι ο χρόνος αναμονής θα ήταν 30 λεπτά, δεν θα αποχωρούσε. Ως προς την αιτιώδη συνάφεια, το Supreme Court έκρινε ότι δεν υπήρξε η απαραίτητη εστίαση στην επίδραση της λανθασμένης πληροφορίας, αλλά εκείνη μετακινήθηκε στη συμπεριφορά του ασθενούς, ο οποίος, αισθανόμενος πλέον πολύ άσχημα μετά από 19 λεπτά αναμονής, αποφάσισε να αποχωρήσει από το νοσοκομείο χωρίς να ειδοποιήσει οποιονδήποτε, και σε αυτή του την απόφαση και παράλειψη ενημέρωσης, ως ενέργειες που έσπασαν την αλυσίδα. Και τούτο παρά και τα ευρήματα γεγονότων ότι, εάν η πληροφορία ήταν ορθή σε σχέση με τον χρόνο αναμονής, δηλαδή ότι αυτός ήταν μέχρι 30 λεπτά και όχι 4 έως 5 ώρες, ο ασθενής θα ανέμενε στον χώρο και θα τύγχανε εξέτασης∙ ότι η απόφασή του να αποχωρήσει λήφθηκε λόγω της πληροφορίας σε σχέση με τον χρόνο αναμονής∙ και ότι ήταν ευλόγως προβλέψιμο πως εάν σε έναν ασθενή δοθεί η πληροφορία ότι θα αναμένει 4  έως 5 ώρες, αντί μέχρι 30 λεπτά, είναι πιθανόν να λάβει την απόφαση να αποχωρήσει από το νοσοκομείο∙ μα και ότι η βλάβη του ασθενούς υφίστατο κατά την προσέλευσή του στο ΤΑΕΠ και επιδεινώθηκε εξαιτίας της φυγής του από το νοσοκομείο και της μη εξέτασής του μέσα στα 30 λεπτά από την άφιξή του. Ευρήματα που δεν δικαιολογούσαν την κατάληξη των κατώτερων δικαστηρίων, όσον αφορά την αναγωγή των γεγονότων που διαπίστωναν στις νομικές αρχές.

Μετά από την απόφαση του Supreme Court, το νοσοκομείο εξέφρασε δημόσια απολογίες για τη σύγχυση που προκλήθηκε στον ασθενή σχετικά με τις ώρες αναμονής, δηλώνοντας ότι η απόφαση του Supreme Court θα ληφθεί πολύ σοβαρά υπόψη. Η δικηγόρος του ασθενούς έσπευσε να καθησυχάσει την αναστάτωση, ξεκαθαρίζοντας, με βάση και την απόφαση, ότι δεν πρόκειται για επιβολή νέου καθήκοντος επιμέλειας ή για επέκταση, αλλά για αποσαφήνιση του υφιστάμενου καθήκοντος επιμέλειας όσον αφορά την παροχή πληροφοριών από τα άτομα υποδοχής στα ΤΑΕΠ σε σχέση με τη διαθεσιμότητα της ιατρικής φροντίδας στην οποία σπεύδει ο ασθενής ή ο τραυματίας. Ως γεγονός, όμως, η απόφαση αυτή ανοίγει ένα νέο πλαίσιο στον τομέα της διοίκησης των ΤΑΕΠ.

Αναζητώντας βέλτιστες πρακτικές με βάση την απόφαση του Supreme Court και τη διασαφήνιση ότι μέσα στο καθήκον λήψης εύλογων μέτρων για τη μη πρόκληση φυσικής βλάβης στον ασθενή και αποφυγής ενεργειών που προβλέψιμα θα μπορούσαν να προκαλέσουν φυσική βλάβη περιλαμβάνεται και το καθήκον μη παροχής παραπλανητικών ή ανακριβών πληροφοριών σε σχέση με τη διαθεσιμότητα της ιατρικής φροντίδας, που μπορεί, κατά προβλέψιμο τρόπο, να προκαλέσουν φυσική βλάβη (π.χ. ο ασθενής να αποχωρήσει από το νοσοκομείο χωρίς εξέταση ή ιατρική φροντίδα), η ενημέρωση του ασθενούς του ΤΑΕΠ θα πρέπει, όπως προκύπτει και από τον τρόπο διεξαγωγής αυτής της δίκης, να μπορεί να καταχωρίζεται κάπου, για να είναι εφικτό να αντληθεί πληροφορία σχετικά με αυτήν και να τύχει ελέγχου σε οποιοδήποτε μεταγενέστερο χρόνο. Συναφώς, θα πρέπει να τηρείται, όσο το δυνατόν, σχετικό έντυπο/ηλεκτρονικό πεδίο καταγραφής ενεργειών σε σχέση με τον κάθε έναν ασθενή, όπως καταγράφεται ήδη και η ώρα εγγραφής του, περιλαμβανομένων των ενεργειών ενημέρωσής του από το προσωπικό (ιατρικό ή μη ιατρικό) για τη διαθεσιμότητα της ιατρικής φροντίδας, και περιλαμβανομένης της ενημέρωσης για τον χρόνο αναμονής του. Πρόσθετα, σε τέτοιο αρχείο μπορεί να καταγράφεται ο πραγματικός χρόνος αναμονής του και τυχόν αποχώρησή του πριν τύχει εξέτασης (για την οποία θα ήταν καλό να αναρτηθεί ανακοίνωση όπως ο ασθενής ΤΑΕΠ ενημερώνει εάν τυχόν επιθυμεί να αποχωρήσει για οποιονδήποτε λόγο). Στο ίδιο αρχείο θα πρέπει να αναγράφεται και οποιαδήποτε άλλη ενέργεια σε σχέση με τον ασθενή ΤΑΕΠ από το προσωπικό υποδοχής ή μη ιατρικό προσωπικό, μέχρι την εξέτασή του από τον ιατρό (ο οποίος προβαίνει και στην τελευταία καταχώριση στο αρχείο ΤΑΕΠ). Εφόσον το γεγονός ότι δεν είναι ιατροί, αυτοί που βρίσκονται στον χώρο υποδοχής και εγγραφής, δεν σημαίνει ότι δεν εκπροσωπούν το νοσοκομείο όσον αφορά τη μεταχείριση του ασθενούς, ενόσω αυτός αναμένει να εξεταστεί από ιατρό. Εφόσον υφίσταται το καθήκον επιμέλειας και κατ’ εκείνο τον χρόνο, μετά την εγγραφή του ασθενούς και τη δημιουργία της σχέσης του με τον πάροχο των υπηρεσιών υγείας.

Θα σκεφτεί, κανείς, ότι στην Κύπρο επικρατεί μια αρκετά πιο κακή κατάσταση στα ΤΑΕΠ για να μας απασχολούν οι χρόνοι αναμονής και ο τρόπος πληροφόρησης. Υπάρχουν, επίσης, αρκετά πιο κακές συμπεριφορές, σε ορισμένες περιπτώσεις, επιδεικτικές «προσωπικότητας», χωρίς να υπάρχει η παραμικρή συναίσθηση ότι εκείνη την ώρα αντανακλάται η συμπεριφορά του ίδιου του παρόχου των υπηρεσιών υγείας (π.χ. Κράτους) απέναντι στον ασθενή, χωρίς οποιονδήποτε επαγγελματισμό.  Κι όμως, οι αρχές αυτές ισχύουν και στο Κυπριακό δίκαιο, όπου τα δικαιώματα των ασθενών είναι επίσης κατοχυρωμένα. Η απόφαση του Supreme Court, παρόλο που δεν μπαίνει στη διαδικασία να σκιαγραφήσει το προφίλ του υπεύθυνου υποδοχής και εγγραφής σε ένα ΤΑΕΠ, εμμέσως πλην σαφώς, αφήνει να προκύψει η σημασία του ρόλου του. Είναι, λοιπόν, εκείνο το άτομο που επικουρεί το σύστημα παροχής ιατρικής φροντίδας, με το να πληροφορεί τον ευάλωτο επισκέπτη σχετικά με τη διαθεσιμότητα του συστήματος παροχής ιατρικής φροντίδας. Τη διαθεσιμότητα από άποψη ύπαρξης δυνατότητας παροχής φροντίδας, υπολογιζόμενου χρόνου αναμονής, επιμέρους δυνατότητες κατά την αναμονή, κ.λπ. Σε αυτό τον υπεύθυνο και σοβαρό χώρο απαχόλησης θα πρέπει να τοποθετούνται άτομα με κάποιες σχετικές ικανότητες, μεταξύ άλλων, και ως προς το να διαχειριστούν τις μικρές καθημερινές «κρίσεις», με ασφάλεια και για τους ασθενείς αλλά και για τους παρόχους των υπηρεσιών υγείας. Να μην θέτουν σε κίνδυνο τους πρώτους και να μην εκθέτουν τους δεύτερους. Εκείνο, μάλιστα, το σημείο απασχόλησης, είναι και αρκετά επιδεκτικό για καινοτομία, που η ίδια η απόφαση του Supreme Court, θεωρούμενη θετικά, ενθαρρύνει. Κονδύλια, θα μπορούσε να αντιτάξει κάποιος. Κι όμως, ακόμα και χωρίς τέτοια. Οργανωτικότητα, με ή χωρίς βοηθήματα. Σοβαρότητα, με ή χωρίς προηγμένα συστήματα.


[1] Caparo Industries plc v Dickman [1990] 2 AC 605 ; Michael v Chief Constable of South Wales Police (Refuge intervening[2015] AC 1732 ; Robinson v Chief Constable of West Yorkshire Police [2018] 2 WLR 595.

Advertisements

Υποβολή σχολίου

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.